
สรุป AI ช่วยตัดสินฟุตบอลได้จริงไหม
- Blackcat
- 28 views

AI ช่วยตัดสินฟุตบอลได้จริงไหม ปัจจุบัน AI สามารถช่วยตัดสินผลบอลได้จริง แต่ก็ใช่ว่าจะเป็น AI ที่ตัดสินเองทั้งหมด แต่มีส่วนหนึ่งของการช่วยเก็บข้อมูลของตำแหน่งผู้เล่นและลูกบอลแบบเรียลไทม์ แล้วส่งต่อให้กับผู้ตัดสิน VAR ซึ่งเป็นมนุษย์ตัดสินก่อนทุกครั้ง
AI เข้ามาทำหน้าที่เป็นเครื่องสนับสนุน โดยระบบจะใช้กล้องติดตามตำแหน่ง และเซนเซอร์ในลูกบอลประมวลผลข้อมูลแบบเรียลไทม์ จากนั้นก็จะส่งข้อมูลไปยังทีมผู้ตัดสินในห้องปฏิบัติการตรวจสอบและยืนยันก่อนแจ้งผู้ตัดสินในสนามเสมอ
โดยระบบเหล่านี้จะจับตำแหน่งทั้งแขนขา และลูกบอลประกอบเข้าด้วยกัน พร้อมกับประมวลผล หลังจากนั้นก็จะมีการแจ้งเตือนขึ้นมาหากพบการล้ำหน้า ก่อนจะมีการตรวจสอบซ้ำจากมนุษย์อีกครั้งก่อนแจ้งไปยังผู้ตัดสินในสนาม
เทคโนโลยี AI ที่นำมาใช้ก็จะได้แก่ VAR (ผู้ช่วยผู้ตัดสินผ่านวิดีโอ), Goal-line Technology (ระบบตรวจจับลูกบอลข้ามเส้นประตูด้วยกล้องความเร็วสูง) และ SAOT (ระบบล้ำหน้ากึ่งอัตโนมัติด้วยกล้องติดตามและเซนเซอร์ในลูกบอล)
VAR คือ ระบบผู้ช่วยผู้ตัดสินผ่านวิดีโอ ในสำหรับทบทวนเหตุการณ์ที่สำคัญ ๆ 4 ประเภท ได้แก่ การระบุตัวผู้เล่นผิดพลาด จุดโทษ และการให้/ไม่ให้ประตู โดย VAR จะทำการตรวจสอบแบบเงียบ ๆ ตลอดเกม และจะแจ้งต่อผู้ตัดสินในกรณีที่พบ “ความผิดพลาดที่ชัดเจน” เท่านั้น
SAOT เป็นเทคโนโลยีเสริมของ VAR โดยเฉพาะการตัดสินล้ำหน้า และจะใช้กล้องติดตามทั้งหมด 12 ตัว โดยจะติดตั้งไว้ใต้หลังคาสนามเพื่อติดตามลูกบอล และจุดข้อมูลของผู้เล่นแต่ละคน
สูงสุด 29 จุด ด้วยความถี่ 50 ครั้งต่อวินาที เพื่อคำนวณตำแหน่งที่แน่นอนบนสนาม โดยระบบนั้นจะไม่เปลี่ยนความแม่นยำของการตัดสินใจ แต่ช่วยให้กระบวนการเร็วและสม่ำเสมอขึ้น (17 กรกฎาคม 2023) [1]
ฟีฟ่าประกาศใช้ระบบนี้อย่างเป็นทางการครั้งแรกในฟุตบอลโลก 2022 ซึ่งจัดขึ้นที่กาตาร์ เริ่มตั้งแต่วันที่ 21 พฤศจิกายน 2022 นับเป็นฟุตบอลโลกชายรายการแรกที่นำ SAOT มาใช้จริง (2 กรกฎาคม 2022) [2]
Goal-line Technology ใช้กล้องความเร็วสูงหรือเซนเซอร์แม่เหล็กติดตามตำแหน่งลูกบอลแบบเรียลไทม์ เพื่อตัดสินว่าลูกบอลข้ามเส้นประตูครบทั้งลูกหรือไม่ และระบบจะส่งสัญญาณแจ้งเตือนไปยังนาฬิกาของผู้ตัดสินภายในไม่กี่วินาที
VAR เริ่มใช้ในพรีเมียร์ลีกตั้งแต่ฤดูกาล 2019-20 เป็นต้นมา โดยจะใช้ใน 4 เหตุการณ์ ได้แก่ การให้จุดโทษ การทำประตู การแจกใบแดง และ การแจกใบเหลืองหรือใบแดงผิดคน อ่านรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ Mainstand
พรีเมียร์ลีกประเมินว่า SAOT จะช่วยลดเวลาเฉลี่ยของการตรวจสอบล้ำหน้าลงได้ประมาณ 31 วินาทีต่อกรณี อ่านเพิ่มเติมได้ที่ Bbc
จากงานวิจัยของ Spitz และคณะพบว่าอัตราความแม่นยำของการตัดสินใจสุดท้ายของผู้ตัดสินเพิ่มขึ้นจาก 92.1% เป็น 98.3% หลังจากมีการ VAR เข้ามาใช้งาน (18 มกราคม 2024) [3]
เคยเกิดขึ้นจริง เช่น กรณีประตูของ เอนเนอร์ บาเลนเซีย ที่ถูก SAOT ตัดสินล้ำหน้าในฟุตบอลโลก 2022 จนเกิดข้อถกเถียงเรื่องความเข้มงวดของระบบ
ในด้านของผู้เชี่ยวชาญส่วนใหญ่มองว่า การใช้ AI แทนมนุษย์ 100% ยังไม่อาจเกิดขึ้นในเร็ววัน เพราะการตัดสินหลายกรณี เช่น การได้เปรียบ เจตนา หรือความรุนแรงของการฟาวล์
ต้องอาศัยวิจารณญาณเชิงบริบทที่ AI ยังทำได้ไม่ดีเท่ามนุษย์ แนวโน้มที่เป็นไปได้มากกว่าคือรูปแบบผสมผสานที่ให้ AI จัดการเรื่องที่เป็นข้อเท็จจริงล้วน เช่น ล้ำหน้าและเส้นประตู ส่วนการตัดสินเชิงอัตวิสัยยังคงอยู่ในมือของผู้ตัดสินที่เป็นมนุษย์ต่อไป

AI ช่วยตัดสินฟุตบอลได้จริง แต่ในบทบาท “ผู้ช่วย” ไม่ใช่ “ผู้ตัดสินแทน” โดยระบบอย่าง VAR และ SAOT ช่วยเพิ่มความแม่นยำ และความเร็วในการตัดสินใจกรณีที่เป็นข้อเท็จจริงชัดเจน เช่น ล้ำหน้าและเส้นประตู แต่การตัดสินใจสุดท้ายยังต้องผ่านการยืนยันจากมนุษย์เสมอ และการตัดสินเชิงอัตวิสัยยังคงเป็นขอบเขตที่ AI ยังไม่สามารถทดแทนได้ในอนาคตอันใกล้

